
خلاصه خبر:
رسانههای اسرائیلی از توافق ارتش این کشور و فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) برای تدوین طرحهای مشترک درباره احتمال تشدید تنشهای نظامی با ایران خبر دادهاند.
نگرانیهای امنیتی اسرائیل بر بازسازی توان تولید موشکهای بالستیک و انتقال زیرساختهای نظامی و هستهای ایران به تأسیسات زیرزمینی متمرکز است.
این تحولات همزمان با بنبست سیاسی داخلی در اسرائیل پس از انتخابات اکتبر و اتهامهای مخالفان به بنیامین نتانیاهو درباره بهرهبرداری سیاسی از بحران امنیتی دنبال میشود.
کشورهای حاشیه خلیج فارس، پاکستان و ترکیه تلاشهای دیپلماتیک را برای جلوگیری از دور تازه درگیریها افزایش دادهاند.
رسانههای اسرائیلی روز شنبه گزارش دادند که ارتش اسرائیل و فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) درباره تدوین طرحهای مشترک برای احتمال تشدید تنشهای نظامی با ایران به توافق رسیدهاند. این گزارشها در شرایطی منتشر میشود که همزمان ارزیابیهای متفاوتی درباره زمانبندی تصمیمگیری، سطح آمادهباش نظامی و اختلافنظرهای سیاسی در تلآویو و واشنگتن مطرح است.
تدوین طرحهای مشترک و ارزیابیهای نظامی
به گزارش شبکه ۱۳ اسرائیل، ارتش این کشور وجود طرحهای مشترک با سنتکام را تأیید کرده و از نزدیک شدن زمان تصمیمگیری درباره احتمال ازسرگیری درگیری با ایران سخن گفته است. با این حال، یک مقام ارشد نظامی اسرائیل که نامش فاش نشده، به این شبکه گفت در جریان سفر برد کوپر، فرمانده سنتکام، به تلآویو، موضوع تصمیمگیری برای حمله به ایران مطرح نشده است.
بر اساس همین گزارش، ارزیابیهای امنیتی اسرائیل نشان نمیدهد که احتمال ازسرگیری جنگ نسبت به روزهای گذشته جدیتر شده باشد و سطح آمادهباش ارتش هرچند بالا است، اما به حداکثر نرسیده است. شبکه ۱۳ همچنین به نقل از ارزیابیهای ارتش اسرائیل گزارش داد که زمان تصمیمگیری دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، درباره اقدام نظامی علیه ایران فرا رسیده است.
نگرانیهای امنیتی تلآویو و رویکرد واشنگتن
شبکه خبری سیبیاس به نقل از منابع آگاه گزارش داده است که یکی از نگرانیهای اصلی مقامهای اسرائیلی، سرعت بازسازی ظرفیتهای نظامی ایران پس از درگیریهای پیشین است؛ از جمله احیای توان تولید موشکهای بالستیک و تلاش برای انتقال و محافظت از زیرساختهای نظامی و هستهای در تأسیسات زیرزمینی. طبق این گزارش، اسرائیل ترجیح میدهد هرگونه عملیات جدید با مشارکت مستقیم آمریکا انجام شود، اما موافقت ترامپ و دامنه احتمالی چنین عملیاتی همچنان نامشخص است.
در واشنگتن نیز دیدگاهها درباره ضرورت و زمانبندی اقدام نظامی یکسان نیست. به گزارش سیبیاس، دولت ترامپ از وزارت دفاع و نهادهای اطلاعاتی خواسته است پیامدهای سناریوهای احتمالی حمله به ایران و واکنش تهران از جمله احتمال هدف قرار گرفتن زیرساختهای انرژی کشورهای منطقه را بررسی کنند. یک مقام کاخ سفید نیز به رویترز گفته است که ترامپ فشار اقتصادی بر ایران را در شرایط کنونی به اندازهای مؤثر میداند که نیازی به آغاز عملیات نظامی گسترده نیست، هرچند گزینه نظامی منتفی نشده است.
دیدارهای فرماندهان و رایزنیهای اطلاعاتی
این گزارشها پس از دیدار روز چهارشنبه برد کوپر با ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، و رومن گوفمن، رئیس سازمان اطلاعات خارجی این کشور (موساد)، در تلآویو منتشر شد. ارتش اسرائیل در بیانیهای اعلام کرد که زمیر و کوپر «ارزیابی مشترک و جامعی از وضعیت» انجام داده و درباره تحولات منطقهای، چالشهای امنیتی مشترک و گسترش همکاریهای راهبردی و عملیاتی گفتوگو کردند. روزنامه یدیعوت آحرونوت گزارش داد که محور اصلی این دیدار آمادگی نظامی برای احتمال ازسرگیری جنگ با ایران بوده است.
این نشست همچنین چند روز پس از سفر رومن گوفمن به آمریکا و دیدار او با جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)، درباره ارزیابیهای اطلاعاتی و احتمال ازسرگیری عملیات علیه ایران انجام شد. پیشتر نیز شبکه رادیو و تلویزیون عمومی اسرائیل، کان، در ۱۱ نوامبر گزارش داده بود که کابینه امنیتی به ارتش دستور افزایش سطح آمادگی برای احتمال حمله به ایران را داده است.
بنبست سیاسی در اسرائیل و انتقاد مخالفان
احتمال تشدید تنش همزمان با دورهای حساس در سیاست داخلی اسرائیل مطرح شده است؛ جایی که بنیامین نتانیاهو پس از انتخابات پارلمانی اکتبر در جایگاه نخستوزیر موقت قرار دارد و گادی آیزنکوت، رهبر حزب یاشار، مأمور تشکیل دولت جدید شده است.
آیزنکوت و متحدانش در اردوگاه تغییر، نتانیاهو را به تلاش برای کشاندن اسرائیل به جنگی دیگر و اعلام وضعیت اضطراری متهم کردهاند تا زمینه تشکیل دولت وحدت ملی و تداوم حضور سیاسی او فراهم شود. آیزنکوت هشدار داده است که اقدام نظامی بدون تهدید فوری در آستانه تشکیل دولت جدید پیامدهای جدی دارد و نباید امنیت به ابزار رقابت سیاسی تبدیل شود. نتانیاهو این اتهامها را رد کرده و گفته است تصمیمهای امنیتی بر اساس ملاحظات دفاعی و با هماهنگی نهادهای مسئول گرفته میشود.
اطلاعات بیشتر
به گزارش آسوشیتدپرس، شماری از کشورهای حاشیه خلیج فارس، پاکستان و ترکیه در تماس با مقامهای آمریکایی تلاش کردهاند مانع از آغاز دور تازهای از حملات شوند، زیرا نگران واکنش متقابل ایران و گسترش درگیری در منطقه هستند. همزمان، مذاکرات غیرمستقیم میان تهران و واشنگتن—که پس از تفاهمنامه ۱۸ ژوئن آغاز شد—به دلیل اختلافها بر سر تنگه هرمز، محاصره دریایی بنادر ایران و برنامه هستهای همچنان با پیشرفت محدودی روبهروست.
