اردوغان برای ترمیم روابط باکو و آنکارا به آذربایجان می‌رود
خلاصه خبر
رجب طیب اردوغان اعلام کرد هشتم نوامبر برای شرکت در مراسم روز پیروزی آذربایجان به باکو سفر می‌کند.
اختلاف بر سر محدودیت پوشش اسلامی در مدارس آذربایجان، روابط آنکارا و باکو را تحت فشار قرار داده است.
الهام علی‌اف هفته گذشته در نشست سران سازمان کشورهای ترک در آنکارا شرکت نکرد و جیحون بایراموف، وزیر خارجه آذربایجان، به نمایندگی از کشورش در نشست حاضر شد.
اردوغان ابراز امیدواری کرد سفرش به باکو فرصتی برای برداشتن گام‌های لازم جهت حل اختلافات باشد.
رئیس‌جمهور ترکیه در تلاش برای جلوگیری از گسترش اختلافات با یکی از نزدیک‌ترین متحدان منطقه‌ای خود، از سفر به باکو خبر داده است. این سفر در شرایطی انجام می‌شود که اختلاف بر سر سیاست‌های داخلی آذربایجان، روابط دو کشور را تحت فشار قرار داده است.
اختلاف بر سر پوشش اسلامی؛ نقطه آغاز تنش دیپلماتیک
بر اساس گزارش رویترز، تنش‌های اخیر پس از انتقاد برخی مقام‌ها و چهره‌های سیاسی ترکیه از مقررات جدید پوشش مدارس در آذربایجان افزایش یافت.
دولت آذربایجان در سپتامبر ۲۰۲۶ مقرراتی را اجرا کرد که بر اساس آن، دانش‌آموزان باید از لباس متحدالشکل مدارس پیروی کنند و پوشیدن لباس‌هایی که با ضوابط رسمی یا اصول سکولار نظام آموزشی مغایرت داشته باشند، مجاز نیست.
این مقررات به‌صراحت حجاب اسلامی را نام نمی‌برد، اما گزارش‌هایی از جلوگیری از ورود برخی دانش‌آموزان و معلمان محجبه به مدارس منتشر شده است. این موضوع اعتراض‌هایی را در آذربایجان و ترکیه به دنبال داشت.
در پی انتقادهای مقام‌های ترکیه، حزب حاکم آذربایجان و مقام‌های این کشور نسبت به دخالت خارجی در امور داخلی باکو هشدار دادند.
اوکتای سارال، مشاور ارشد ریاست‌جمهوری ترکیه، نیز از منتقدان این مقررات بود. رجب طیب اردوغان در ۲۵ اکتبر او را از سمت مشاوره ریاست‌جمهوری برکنار کرد؛ اقدامی که در چهارچوب تلاش آنکارا برای کاهش تنش با باکو ارزیابی شد.
غیبت علی‌اف از نشست آنکارا؛ نشانه‌ای از سردی روابط
یکی از مهم‌ترین نشانه‌های اختلافات اخیر، غیبت الهام علی‌اف در نشست سران سازمان کشورهای ترک در آنکارا در ۳۰ اکتبر بود. این در حالی بود که اردوغان شخصاً از رئیس‌جمهور آذربایجان برای حضور در نشست دعوت کرده بود.
جیحون بایراموف، وزیر امور خارجه آذربایجان، به نمایندگی از کشورش در این نشست شرکت کرد.
رسانه‌های آذربایجان غیبت علی‌اف را به برنامه‌های قبلی او نسبت دادند؛ از جمله حضور در مراسم پایانی نخستین جام جهانی و جشنواره فوتبال زیر ۱۵ سال در باکو. مقام‌های رسمی آذربایجان نیز توضیحی درباره ارتباط احتمالی این غیبت با اختلافات اخیر ارائه نکردند.
با این حال، هم‌زمانی این اتفاق با تنش‌های دیپلماتیک، توجه رسانه‌ها و تحلیلگران را به وضعیت روابط دو کشور جلب کرده است.
اردوغان: هیچ مانعی نمی‌تواند برادری دو کشور را از بین ببرد
اردوغان پنجم نوامبر، در گفت‌وگو با خبرنگاران در پرواز بازگشت از کره جنوبی، اعلام کرد هشتم نوامبر برای شرکت در مراسم روز پیروزی آذربایجان به باکو سفر خواهد کرد.
او ابراز امیدواری کرد این سفر فرصتی برای برداشتن گام‌های لازم جهت بهبود روابط دو کشور باشد، اما درباره اقدامات مشخص موردنظر خود توضیحی نداد.
رئیس‌جمهور ترکیه با تأکید بر پیوندهای تاریخی و فرهنگی دو کشور گفت روابط آنکارا و باکو فراتر از مناسبات معمول دیپلماتیک است و بر تاریخ، فرهنگ و سرنوشت مشترک استوار است.
اردوغان همچنین گفت: «هیچ مانعی وجود ندارد که برادری میان ترکیه و آذربایجان نتواند بر آن غلبه کند.»
او همچنین از ادامه تماس‌های دیپلماتیک میان دو کشور خبر داد و گفت در هفته‌های اخیر با علی‌اف گفت‌وگوی تلفنی داشته و وزیر خارجه و رئیس سازمان اطلاعات ترکیه را نیز به آذربایجان فرستاده است.
اطلاعات بیشتر
ترکیه و آذربایجان از متحدان نزدیک منطقه‌ای هستند و همکاری‌های گسترده‌ای در حوزه‌های دفاعی، انرژی و تجارت دارند. دو کشور روابط خود را با عبارت «یک ملت، دو دولت» توصیف می‌کنند.
ترکیه در سال‌های گذشته از مهم‌ترین حامیان آذربایجان در مناقشه قره‌باغ بوده است. با این حال، اختلاف بر سر سیاست‌های داخلی، روابط آذربایجان با اسرائیل و رویکرد ترکیه در قبال ارمنستان، از جمله موضوعاتی است که در ماه‌های اخیر بر مناسبات دو کشور سایه انداخته است.
تشدید اختلافات میان آنکارا و باکو می‌تواند بر طرح‌های حمل‌ونقل و انرژی در قفقاز جنوبی و تلاش ترکیه برای افزایش نفوذ منطقه‌ای خود تأثیر بگذارد؛ منطقه‌ای که روسیه به‌طور سنتی در آن نفوذ قابل‌توجهی داشته است.
لینک مرتبط
