پژوهشگران: ورزش و تغذیه بر نشانگرهای پیری اثر می‌گذارند

خلاصه خبر

  • پژوهشگران دانشگاه ییل با بررسی ۵۱ مطالعه انسانی، تأثیر روش‌های مختلف مقابله با پیری را بر ۱۱۰ نشانگر زیستی مرتبط با تغییرات دی‌ان‌ای ارزیابی کردند.

  • ترکیب تغذیه سالم و فعالیت بدنی، در مطالعات بررسی‌شده با کاهش سن اپی‌ژنتیکی همراه بود.

  • برخی داروهای تجویزی، از جمله متفورمین و سماگلوتاید، نیز از جمله مداخلاتی بودند که بیشترین تغییرات را در نشانگرهای پیری ایجاد کردند.

  • مکمل‌های غذایی بدون نسخه در مطالعات بررسی‌شده، عموماً تأثیر قابل‌توجهی بر کاهش این نشانگرها نداشتند.

نتایج یک پژوهش گسترده در دانشگاه ییل نشان می‌دهد برخی روش‌های تغذیه‌ای، فعالیت‌های بدنی و مداخلات دارویی می‌توانند تغییرات قابل‌اندازه‌گیری در نشانگرهای مولکولی مرتبط با پیری ایجاد کنند؛ یافته‌ای که می‌تواند به دانشمندان برای ارزیابی دقیق‌تر روش‌های مقابله با پیری کمک کند.

بررسی ۵۱ مطالعه انسانی درباره روند پیری

پژوهشگران دانشکده پزشکی دانشگاه ییل در مطالعه‌ای که ۲۱ اوت ۲۰۲۶ در نشریه علمی «نیچر مدیسین» منتشر شد، داده‌های ۵۱ مطالعه مداخله‌ای انسانی را گردآوری و بررسی کردند.

هدف اصلی این پژوهش، ارزیابی این موضوع بود که کدام نشانگرهای زیستی می‌توانند تغییرات بدن را در واکنش به روش‌های مختلف مقابله با پیری با دقت بیشتری اندازه‌گیری کنند.

در این بررسی، ۱۶ ساعت اپی‌ژنتیکی و ۹۴ نشانگر دیگر مبتنی بر تغییرات شیمیایی دی‌ان‌ای ارزیابی شدند. این شاخص‌ها به پژوهشگران کمک می‌کنند تغییرات مرتبط با سن زیستی را در بدن بررسی کنند.

سن زیستی برخلاف سن تقویمی، صرفاً تعداد سال‌هایی را که از تولد فرد گذشته است نشان نمی‌دهد، بلکه برآوردی از وضعیت زیستی بدن و برخی فرایندهای مرتبط با پیری است.

ورزش و تغذیه در کنار هم چه تأثیری دارند؟

یکی از یافته‌های مهم پژوهش این بود که مداخلات مرتبط با سبک زندگی، به‌ویژه ترکیب تغذیه سالم و فعالیت بدنی، با کاهش سن اپی‌ژنتیکی در شاخص‌های بررسی‌شده همراه بوده‌اند.

پژوهشگران الگوهای غذایی مختلفی از جمله رژیم مدیترانه‌ای، رژیم کم‌چرب و رژیم کم‌کربوهیدرات را بررسی کردند.

نتایج نشان داد تغییرات سبک زندگی می‌تواند بر برخی نشانگرهای مولکولی مرتبط با پیری تأثیر بگذارد. با این حال، این یافته به معنای اثبات جوان‌سازی بدن یا افزایش طول عمر بر اثر یک رژیم غذایی مشخص نیست.

برخی داروها نیز بر نشانگرهای پیری اثر گذاشتند

در بخش دیگری از پژوهش، تأثیر مداخلات دارویی بر نشانگرهای پیری زیستی بررسی شد.

متفورمین، داروی مورد استفاده برای کنترل دیابت نوع ۲، و سماگلوتاید، دارویی که برای درمان دیابت نوع ۲ و مدیریت وزن در موارد تأییدشده پزشکی تجویز می‌شود، از جمله داروهایی بودند که با تغییرات قابل‌اندازه‌گیری در این نشانگرها همراه شدند.

همچنین درمان‌های ضدعامل نکروز تومور یا ضد TNF که برای کنترل برخی بیماری‌های التهابی به کار می‌روند، در این بررسی مورد توجه قرار گرفتند.

بر اساس یافته‌های پژوهش، مداخلات دارویی در کنار تغییرات سبک زندگی، از جمله گروه‌هایی بودند که بیشترین واکنش را در نشانگرهای بررسی‌شده ایجاد کردند.

با این حال، پژوهشگران این نتایج را به معنای توصیه به مصرف این داروها برای جلوگیری از پیری نمی‌دانند. این داروها کاربردهای درمانی مشخصی دارند و مصرف آن‌ها باید بر اساس تشخیص و تجویز پزشک باشد.

مکمل‌های ضدپیری چقدر مؤثرند؟

پژوهشگران در بخش دیگری از مطالعه، تأثیر مکمل‌های غذایی بدون نسخه و برخی روش‌های پزشکی را نیز بررسی کردند.

نتایج نشان داد مکمل‌های مورد بررسی عموماً تغییر قابل‌توجهی در نشانگرهای سن اپی‌ژنتیکی ایجاد نکرده‌اند. برخی مداخلات پزشکی نیز اثر مشخصی در کاهش این شاخص‌ها نشان ندادند.

این یافته از آن جهت اهمیت دارد که بسیاری از محصولات تجاری با عنوان مکمل‌های ضدپیری عرضه می‌شوند و تولیدکنندگان آن‌ها ادعاهایی درباره کند کردن روند پیری و افزایش طول عمر مطرح می‌کنند.

با این حال، نتایج این پژوهش به معنای بی‌فایده بودن تمام مکمل‌ها نیست؛ بلکه نشان می‌دهد برای ادعاهای مربوط به اثر ضدپیری این محصولات، شواهد علمی کافی در مطالعات بررسی‌شده وجود نداشته است.

اطلاعات بیشتر

این پژوهش بخشی از طرح علمی «TranslAGE» است که با هدف یکپارچه‌سازی داده‌های مطالعات انسانی و شناسایی دقیق‌تر نشانگرهای زیستی مرتبط با پیری توسعه یافته است.

اهمیت این تحقیق در آن است که می‌تواند به پژوهشگران کمک کند در مطالعات آینده، به‌جای انتظار چندین دهه برای بررسی پیامدهایی مانند بیماری‌های مرتبط با سن یا مرگ‌ومیر، از نشانگرهای زیستی معتبرتر برای ارزیابی اولیه تأثیر مداخلات استفاده کنند.

با این حال، کاهش سن اپی‌ژنتیکی الزاماً به معنای جوان‌تر شدن واقعی بدن، افزایش طول عمر یا کاهش قطعی خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند سرطان، دیابت و زوال عقل نیست.

پژوهشگران تأکید کرده‌اند که هنوز باید مشخص شود تغییرات این نشانگرها تا چه اندازه پایدار هستند و آیا می‌توانند به پیش‌بینی دقیق‌تر سلامت و طول عمر انسان در آینده کمک کنند.

لینک مرتبط

قطع مصرف الکل چه تأثیری بر چهره و سلامت پوست دارد؟

چنور برهانی

Sat Nov 14 2026

Loading related news...