زانایان دوای زیاتر لە سەدەیەک پشیلەیەکی کێوییان لە بۆلیڤیا دۆزییەوە
پووختەی هەواڵەکە
- زانایان لە بۆلیڤیا جۆرێکی نوێی پشیلەی کێوییان دۆزییەوە کە ناوی "تیلکایۆ"یە و لە پشیلەی ماڵی بچووکترە.
- پشیلەکە کێشی تەنیا 1.4 کیلۆگرامە و هێڵی بۆماوەییەکەی بۆ نزیکەی 1 ملیۆن و 400 هەزار ساڵ لەمەوبەر دەگەڕێتەوە.
- ئەم دۆزینەوەیە سەلماندی کە پشیلە کێوییەکانی ئەمریکای باشوور لە پێنج جۆری جیاواز پێکدێن نەک تەنیا یەک جۆر.
لە توێژینەوەیەکی گۆڤاری کەرێنت بایۆلۆجیدا ئاشکرا کراوە، زانایان لە دەوروبەری شاری لاپازی پایتەختی بۆلیڤیا بۆ یەکەمجار لە ماوەی زیاتر لە سەدەیەکدا، جۆرێکی نوێی پشیلەی کێویی بچووکیان بە ناوی تیلکایۆ دۆزیوەتەوە.
تایبەتمەندی و پشکنینە بۆماوەییەکانی پشیلەکە
- پشیلە دۆزراوەکە ڕەگەزی نێرە و تەمەنی نزیکەی 10 ساڵە و لە پشیلەی ئاسایی ماڵی بچووکترە.
- درێژیی ئەم ئاژەڵە کێوییە تەنیا 46 سانتیمەترە و کێشەکەشی 1.4 کیلۆگرامە و جەستەیەکی خاڵخاڵاوی هەیە.
- توێژەران بۆ دڵنیابوونەوە لە جۆرەکەی، جینۆمی زیاتر لە 30 پشیلەی کۆڵۆمبیا، پێرو و بەڕازیلیان بەراورد کردووە.
- لە لێکۆڵینەوەکەدا سوود لە ئێسک و پێستی نموونەکانی ناو مۆزەخانەکانی ئەمریکا و ئەورووپا وەرگیراوە.
- پشیلەکە سەر بە گرووپی پشیلە پڵنگییەکانە و نزیکەی 1 ملیۆن و 400 هەزار ساڵ لەمەوبەر لە بنەماڵەکەی جیا بووەتەوە.
گرنگیی دۆزینەوەکە لە دیدی زانایانەوە
جۆناس لەسکڕۆارت، زانای بایۆلۆجی پەرەسەندن لە زانکۆی ئەنتۆێرپ ڕایگەیاندووە کە ئەم دۆزینەوە مەزنە دەوڵەمەندیی سروشت و هەبوونی زیندەوەری نەزانراو دەردەخات، بەڵام هاوکات هۆشداری دەدات لەوەی سروشت لەژێر مەترسیی لەناوچووندایە. لە لایەکی دیکەوە، پاولا نۆگالێس ئاسکارونز، گەڕیدەی ناشناڵ جیۆگرافیک ئاماژەی بەوە کردووە کە لەم سەردەمەدا دۆزینەوەی ئاژەڵێکی لەم شێوەیە دەبێتە هۆی دڵخۆشکردنی خەڵک و دووبارە ورووژاندنی پرسیار و حەزی زانخوازی لە دەروونی مرۆڤەکاندا.
زانیاریی زیاتر لەسەر بابەتەکە
توێژەران بۆ ڕێزگرتن لە دابونەریتی دانیشتووانی ناوچە باراوییەکانی شاخەکانی ئەندیز لە هەرێمی یونگاسی بۆلیڤیا، ناوی زانستیی ئەم ئاژەڵەیان ناوە "لیۆپاردەس تیلکایۆ". ئەم دۆزینەوە نوێیە وەڵامی کێشەیەکی کۆنی زانستی دایەوە، چونکە پێشتر زانایان پێیان وابوو پشیلە کێوییەکانی ئەمریکای باشوور تەنیا لە یەک جۆر پێکدێن، بەڵام ئەم پشکنینە نوێیە یەکلاکردەوە کە لانیکەم پێنج جۆری جیاواز لەم خێزانە لەو کیشوەرەدا دەژین.
زانیاریی زیاتر بۆ تۆ
پێشبڕکێی شاجوانی پشیلە لە سلێمانی بەڕێوەچوو
ژمارەی پشیلەی سەر شەقام لە ئوسترالیا ڕێکخراوەکانی هێناوەتە سەرخەت
